برای خرید دستگاه تصفیه هوا، معمولاً اولین سؤال این است: «این مدل چند متر را پوشش می‌دهد؟» اما پاسخ دقیق، فقط به مساحت خانه بستگی ندارد. ارتفاع سقف، جدا بودن اتاق‌ها و سرعتی که دستگاه با آن کار می‌کند نیز در انتخاب ظرفیت مؤثرند.
CADR یا نرخ تحویل هوای پاک، شاخصی برای بیان توان دستگاه در کاهش ذرات معلق است. این عدد کمک می‌کند ظرفیت تصفیه را در ارتباط با حجم فضای مورد استفاده بسنجیم. در این راهنما، با یک مثال و جدول محاسباتی می‌بینیم چگونه از CADR برای انتخاب آگاهانه‌تر استفاده کنیم.
CADR چیست و چه چیزی را نشان می‌دهد؟
CADR مخفف Clean Air Delivery Rate و به معنی «نرخ تحویل هوای پاک» است. این شاخص، عملکرد دستگاه در حذف ذرات را به حجم معادل هوای پاک در واحد زمان بیان می‌کند.
برای مثال، CADR برابر با ۳۰۰ مترمکعب در ساعت یعنی دستگاه در شرایط آزمون، برای ذرات مورد بررسی اثری معادل تحویل ۳۰۰ مترمکعب هوای پاک در ساعت دارد؛ نه اینکه هر ساعت ۳۰۰ مترمکعب هوای تازه از بیرون وارد اتاق کند.
در نظام ارزیابی AHAM، برای ذرات دود، گردوغبار و گرده گیاهان امتیازهای جداگانه گزارش می‌شود. بنابراین هنگام مقایسه، علاوه بر عدد، نوع ذرات و روش آزمون را هم بررسی کنید. استانداردهای ارزیابی تصفیه هوا در AHAM
واحد CADR را درست بخوانیم
دو واحد رایج عبارت‌اند از:
- مترمکعب در ساعت یا m³/h
- فوت‌مکعب در دقیقه یا CFM
این دو را نباید مستقیم مقایسه کرد. هر یک CFM تقریباً برابر با ۱٫۷ مترمکعب در ساعت است؛ بنابراین ۲۰۰ CFM حدود ۳۴۰ مترمکعب در ساعت خواهد بود. عدد ۲۰۰ با واحد CFM می‌تواند از عدد ۳۰۰ با واحد m³/h بزرگ‌تر باشد.
تفاوت CADR با دبی هوای فن چیست؟
دبی هوا می‌گوید چه حجمی از هوا عبور می‌کند؛ CADR اثر تصفیه آن هوا را نیز در نظر می‌گیرد.
در یک مدل ساده برای دستگاه فیلتردار، می‌توان نوشت:
CADR تقریبی = دبی هوای عبوری × راندمان حذف ذرات مورد نظر
این رابطه برای درک مفهوم است؛ نتیجه آزمون کل دستگاه را نمی‌توان صرفاً از راندمان اسمی فیلتر و دبی آزاد فن استخراج کرد. گزارش فنی EPA درباره تصفیه‌کننده‌های خانگی
دو دستگاه فرضی را در نظر بگیرید:
چرا دبی بیشتر همیشه به معنی CADR بالاتر نیست؟
نرخ تحویل هوای پاک از حاصل‌ضرب دبی عبوری در راندمان حذف ذرات به دست می‌آید؛ بنابراین باید این دو شاخص را هم‌زمان مقایسه کرد.
| مشخصه | دستگاه فرضی اول | دستگاه فرضی دوم |
|---|---|---|
| دبی عبوری از دستگاه | ۴۰۰ مترمکعب در ساعت | ۳۰۰ مترمکعب در ساعت |
| راندمان حذف ذرات در مثال | ۵۰٪ | ۹۰٪ |
| CADR محاسباتی | ۲۰۰ مترمکعب در ساعت | CADR بالاتر ۲۷۰ مترمکعب در ساعت |
نتیجه: دستگاه دوم با وجود دبی کمتر، به‌دلیل راندمان بالاتر، هوای پاک بیشتری تحویل می‌دهد.
دستگاه دوم هوای کمتری جابه‌جا می‌کند، اما در این مثال هوای پاک بیشتری تحویل می‌دهد. این اعداد صرفاً آموزشی‌اند و به محصول مشخصی مربوط نیستند.
پس اگر در مشخصات فقط عبارت «حجم هوای خروجی» آمده، باید روشن شود که منظور دبی عبوری است یا CADR اندازه‌گیری‌شده. یکسان بودن واحد، به معنی یکسان بودن شاخص نیست.
چگونه ظرفیت مورد نیاز اتاق را محاسبه کنیم؟
برای برآورد اولیه، به حجم اتاق و تعداد دفعات تصفیه معادل هوا در ساعت نیاز داریم.
قدم اول: حجم فضای مورد استفاده را به دست آورید
فرمول ساده است:
حجم اتاق = مساحت کف × ارتفاع سقف
فرض کنید اتاقی با مساحت ۳۰ مترمربع و ارتفاع سقف ۲٫۸ متر دارید:
۳۰ × ۲٫۸ = ۸۴ مترمکعب
اگر قرار است دستگاه فقط در همین اتاق کار کند، مبنای اولیه این ۸۴ مترمکعب است؛ نه مساحت کل آپارتمان. برای فضای باز و پیوسته، محدوده‌ای را حساب کنید که دستگاه باید به آن خدمت‌رسانی کند.
قدم دوم: مفهوم تصفیه معادل هوا را بشناسید
در تهویه، ACH به تعداد دفعات تعویض هوا در ساعت اشاره دارد. برای دستگاهی که هوای داخل را تصفیه و دوباره به همان فضا برمی‌گرداند، تعبیر دقیق‌تر نرخ تعویض معادل هوا یا eACH ناشی از تصفیه است:
eACH ناشی از دستگاه = CADR ÷ حجم اتاق
این مفهوم نباید با تأمین هوای تازه اشتباه گرفته شود. همچنین یک نوبت تصفیه معادل، به معنی عبور یک‌باره تمام هوای اتاق از فیلتر یا حذف کامل آلودگی نیست. توضیح فنی AHAM درباره تصفیه معادل هوا
قدم سوم: CADR مورد نیاز را برآورد کنید
AHAM برای مساحت پیشنهادی دستگاه‌های دارای تأییدیه خود، مبنای ۴٫۸ بار در ساعت را به کار می‌برد. در مثال‌های این مقاله نیز از همین مبنا استفاده می‌کنیم؛ این عدد الزام عمومی برای تمام محیط‌ها، به‌ویژه مراکز درمانی، نیست.
CADR مورد نیاز = حجم اتاق × نرخ تصفیه معادل هدف
برای اتاق ۳۰ متری مثال قبل:
۸۴ × ۴٫۸ = ۴۰۳٫۲ مترمکعب در ساعت
بنابراین در این برآورد، ظرفیتی حدود ۴۱۰ مترمکعب در ساعت یا بیشتر را بررسی می‌کنیم. گرد کردن عدد به بالا، فقط محاسبه را کاربردی‌تر می‌کند؛ تضمین‌کننده نتیجه در همه شرایط نیست.
جدول برآورد ظرفیت دستگاه تصفیه هوا بر اساس متراژ
جدول زیر با فرض ارتفاع سقف ۲٫۸ متر و ۴٫۸ بار تصفیه معادل در ساعت محاسبه شده است. CADRها برای کاربرد ساده‌تر به دهگان بالاتر گرد شده‌اند.
| مساحت فضا | حجم فضا | CADR برآوردی با فرض‌های بالا |
|---|---|---|
| ۲۰ مترمربع | ۵۶ مترمکعب |
۲۷۰
مترمکعب در ساعت
|
| ۳۰ مترمربع مثال مقاله | ۸۴ مترمکعب |
۴۱۰
مترمکعب در ساعت
|
| ۴۰ مترمربع | ۱۱۲ مترمکعب |
۵۴۰
مترمکعب در ساعت
|
| ۵۰ مترمربع | ۱۴۰ مترمکعب |
۶۸۰
مترمکعب در ساعت
|
| ۶۰ مترمربع | ۱۶۸ مترمکعب |
۸۱۰
مترمکعب در ساعت
|
این جدول برای برآورد یک فضای مشخص و پیوسته است. جمع مساحت چند اتاق جدا، به‌تنهایی مبنای انتخاب یک دستگاه برای تمام آن‌ها نیست.
اگر ارتفاع سقف همان اتاق ۳۰ متری به ۳٫۲ متر برسد، حجم آن ۹۶ مترمکعب و CADR محاسباتی حدود ۴۶۱ مترمکعب در ساعت می‌شود. بنابراین دو اتاق هم‌مساحت می‌توانند به ظرفیت‌های متفاوتی نیاز داشته باشند.
کدام دستگاه تصفیه هوا برای فضای شما مناسب‌تر است؟
مشخصات فضای هدف و شرایط استفاده را انتخاب کنید تا CADR مورد نیاز محاسبه و نزدیک‌ترین مدل رایاسان پیشنهاد شود.
Sora 320
جمع‌وجور، دارای UV، حالت خواب و کنترل Wi-Fi
ظرفیت متناسب با تنظیمات شما محاسبه می‌شودCloud 480 Hydra
تصفیه هوا و رطوبت‌ساز، حالت خواب و کنترل Wi-Fi
ظرفیت متناسب با تنظیمات شما محاسبه می‌شودLuma 600
بیشترین CADR این مقایسه، حالت خواب و کنترل Wi-Fi
ظرفیت متناسب با تنظیمات شما محاسبه میشوداین ابزار برای برآورد اولیه یک فضای پیوسته است. پیشنهاد بر اساس CADR درج‌شده در صفحات محصولات و انتخاب‌های شماست؛ نتیجه جایگزین بررسی شرایط واقعی، سرعت فن، صدا، مسیر گردش هوا یا مشاوره تخصصی نیست.
چک‌لیست کوتاه پیش از انتخاب ظرفیت
پیش از مقایسه مدل‌ها، پاسخ این سؤال‌ها را مشخص کنید:
- دستگاه برای کدام اتاق یا فضای پیوسته استفاده می‌شود؟
- مساحت و ارتفاع سقف آن چقدر است؟
- عدد درج‌شده CADR است یا فقط دبی هوا؟
- واحد آن m³/h است یا CFM؟
- ظرفیت اعلامی در کدام سرعت فن اندازه‌گیری شده است؟
- آیا صدای همان حالت کاری برای استفاده روزمره قابل قبول است؟
با این اطلاعات، گفت‌وگو درباره انتخاب مدل دقیق‌تر می‌شود. برای راهنمایی، متراژ، ارتفاع سقف و باز یا جدا بودن اتاق‌ها را هنگام تماس با کارشناسان رایاسان اعلام کنید.
پرسش‌های متداول درباره CADR
آیا CADR بالاتر همیشه بهتر است؟
برای ذرات و شرایط آزمون یکسان، عدد بالاتر نشان‌دهنده ظرفیت بیشتر است. انتخاب مناسب باید با فضای مورد استفاده، صدای قابل قبول و نیاز شما هماهنگ باشد؛ عدد بزرگ‌تر به‌تنهایی تمام کیفیت یک دستگاه را توصیف نمی‌کند.
آیا CADR بالا به معنی حذف بو و گازهاست؟
CADR ذرات، معیار توان حذف بو و گازها نیست. برای این نیاز باید نوع و مقدار جاذب، مانند کربن فعال، و شواهد عملکرد آن بررسی شود. راهنمای EPA
آیا فیلتر H13 به‌تنهایی ظرفیت مناسب را تضمین می‌کند؟
خیر. راندمان فیلتر و ظرفیت کل دستگاه دو مشخصه متفاوت‌اند. عملکرد فن و مجموعه دستگاه نیز اهمیت دارد؛ برای انتخاب ظرفیت، CADR مستند را بررسی کنید. گزارش فنی EPA
آیا دستگاه تصفیه هوا جای تهویه را می‌گیرد؟
خیر. تصفیه هوای داخل جای ورود هوای تازه را نمی‌گیرد. کاهش منبع آلودگی و تهویه با هوای مناسب بیرون، همچنان بخشی از مدیریت کیفیت هوای داخل هستند.
برای نوشتن دیدگاه باید وارد بشوید.